Z MYŚLĄ O FARMACEUTACH
ZAREJESTRUJ SIĘ
farmaceuta
2024-05-14 Aktualności 0

Farmaceuci jako najważniejsze ogniwo w procesie zwiększenia poziomu wyszczepialności w społeczeństwie

Podczas Międzynarodowego Dnia Farmaceuty eksperci podkreślają, że farmaceuci pełnią kluczową rolę w procesie zwiększenia poziomu wyszczepialności w społeczeństwie. Jako osoby umiejscowione w sercu społeczności, zapewniają oni szybki dostęp do konsultacji medycznych i usług zdrowotnych, w tym szczepień. Niestety, bariery finansowe i organizacyjne skutecznie utrudniają wykorzystanie pełnego potencjału farmaceutów w profilaktyce zdrowotnej. W najnowszym dokumencie Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Chorób Infekcyjnych pt. „Bariery i rozwiązania w dostępie do profilaktyki chorób zakaźnych” eksperci przedstawili rekomendacje dotyczące działań legislacyjnych i organizacyjnych, które należy podjąć, aby zwiększyć dostępność szczepień w aptekach i tym samym podnieść poziom wyszczepialności w społeczeństwie polskim.

Zdrowie publiczne powinno być priorytetem politycznym dla Unii Europejskiej, która musi kontynuować inwestowanie w promocję zdrowia oraz profilaktykę. COVID-19 postawił zdrowie na szczycie agendy politycznej Unii Europejskiej i podkreślił znaczenie ścisłej współpracy między państwami członkowskimi, szczególnie w odniesieniu do zagrożeń zdrowia publicznego, które nie znają granic. Nowy Parlament Europejski będzie kształtować ustawodawstwo farmaceutyczne UE, które określi jakość, bezpieczeństwo i dostępność leków w Europie.

Zgodnie z dostępną mapą aptek w Polsce, które realizują szczepienia przeciw COVID-19, grypie i pneumokokom wiemy, że jest to możliwe w ponad 1,2 tys. miejscach. To liczba odzwierciedlającą podpisane umowy z NFZ. W praktyce jednak tylko połowa aptek wykonała w tym roku jakiekolwiek szczepienia. Pierwszym problemem tego sezonu było opóźnienie wykonywania szczepień na skutek procesu podpisywania umów. Do tej pory apteki borykają się z problemami z rozliczaniem wykonywanych szczepień. Szczepionki przeciw COVID-19 z Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych były dystrybuowane w sposób nieprzewidywalny, co nie pozwalało na planowanie pracy.

System e-rejestracji, który mógłby ułatwić dostęp do szczepień nie jest dostosowany do rzeczywistych potrzeb pacjentów, a osoby wykluczone cyfrowo nie mają możliwości korzystania z infolinii. "System ten, pomimo że z założenia miał być pomocny, często sprawia, że pacjenci rezygnują ze szczepienia ze względu na jego skomplikowanie i niedopasowanie do rzeczywistych potrzeb użytkowników" – zwraca uwagę prof. dr hab. n. med. Adam Antczak, przewodniczący Rady Naukowej Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Chorób Infekcyjnych. Brak intuicyjności i dostępności systemu e-rejestracji to bariera, którą można i należy usunąć poprzez odpowiednie modyfikacje i aktualizacje.

Parlament Europejski ma zamiar kształtować cyfrową transformację systemów opieki zdrowotnej wraz z finalizacją europejskiej przestrzeni danych dotyczących zdrowia. Parlament musi dopilnować, aby nowe rozporządzenie zachowało równowagę między ułatwieniem dostępu do danych zdrowotnych na potrzeby badań i kształtowania polityki, a poszanowaniem ochrony danych i obowiązków etycznych pracowników ochrony zdrowia. Niezwykle ważne jest również, aby rozporządzenie zapewniało państwom członkowskim pewną elastyczność w celu odpowiedniego dostosowania istniejących elektronicznych kart zdrowia i innych infrastruktur krajowych (na przykład technologii e-recepty) do EHDS.

„Umożliwienie farmaceutom wykonywania szczepień poprawia dostępność i wygodę dla pacjentów, a przede wszystkim ogólny wskaźnik szczepień. Wydłużone godziny otwarcia aptek i strategicznie rozproszona sieć wysoko wykwalifikowanych specjalistów dają wyjątkową szansę na poszerzenie usług szczepień. Jak dotąd 15 krajów w Europie z powodzeniem wdrożyło programy szczepień prowadzone pod okiem farmaceutów i liczymy, że inne pójdą ich śladem z korzyścią dla pacjentów i zdrowia publicznego” – informuje Prezes PGEU Koen Straetmans.

W dokumencie przedstawiającym stanowisko PGEU sugeruje się działania, które można podjąć, aby zmaksymalizować wkład farmaceutów w zwalczaniu chorób poprzez szczepienia, takie jak:

  • rozszerzanie praktyki farmaceutycznej poprzez wdrażanie programów szczepień prowadzonych przez farmaceutów lub na ich bazie, przy odpowiednim wsparciu ze strony krajowych systemów opieki zdrowotnej,
  • włączenie programów szczepień realizowanych w aptekach do krajowych planów promocji zdrowia,
  • włączanie farmaceutów w krajowe strategie szczepień, w tym kampanie komunikacyjne i działania mające na celu zwalczanie dezinformacji na temat szczepionek.

Dostępność i lokalizacja blisko miejsc zamieszkania to atuty aptek i farmaceutów, które mogą realnie wpływać na wzrost wskaźników wyszczepialności – trzeba im tylko na to pozwolić. Farmaceuci to osoby, do których pacjent ma szybszy i łatwiejszy dostęp niż do innych pracowników zdrowia publicznego, z tego względu chętniej wykona szczepienie w aptece niż poprzez kilkuetapową ścieżkę wymagającą wizyt w różnych miejscach. 

Niezwykle zniechęcającą kwestią wykonywania szczepienia jest wymóg posiadania recepty. Komplikuje to i wydłuża ścieżkę pacjenta. Brak refundacji recept farmaceutycznych oraz usługi wykonania szczepienia, ogranicza dostęp do szczepień szczególnie dla osób o niższych dochodach. Jak wskazują eksperci niezbędnym jest umożliwienie farmaceutom wystawiania recept na szczepionki podawane w aptekach, w tym recept refundowanych, a w szczególności na szczepionki zawarte w obwieszczeniu Ministra Zdrowia w sprawie wykazu szczepień ochronnych przeprowadzanych w aptece, które mogą być w całości lub w części finansowane ze środków publicznych. Dodatkowo pacjenci w aptekach powinni mieć możliwość realizacji usługi szczepienia zalecanego bezpłatnie, tak jak ma to miejsce w placówkach medycznych.

Sposobem na zwiększenie wyszczepialności w społeczeństwie są edukacja, kampanie informacyjne i promujące szczepienia. Apteki nie są w wystarczającej skali włączone w proces edukacyjny, chociażby w ramach opieki koordynowanej. Farmaceuci, którzy wcześniej byli aktywni i zdobyli uznanie pacjentów są coraz mniej zainteresowani realizacją świadczenia. „Tracimy potencjał, który wypracowaliśmy podczas pandemii, dotyczący realizacji szczepień w aptekach. Im bardziej się w tym zatracamy tym trudniej będzie go odbudować po raz drugi” – podkreśla dr n. farm. Mikołaj Konstanty, wiceprezes Naczelnej Izby Aptekarskiej. Z perspektywy aptek konieczna jest zmiana przepisów dotyczących reklamy aptek umożliwiające farmaceutom informowanie pacjentów o szczepieniach wykonywanych w aptekach.

Farmaceuci nie mogą korzystać ze swoich kompetencji do kwalifikacji pacjentów i wykonywania szczepień poza aptekami. W minionym sezonie infekcyjnym, mimo próśb aptekarze nie mieli pozwolenia, aby realizować świadczenia dla pacjentów, którzy nie są w stanie opuścić miejsca pobytu. „Należy dążyć do otwarcia aptek na działania realizowane w społeczności przez stworzenie odpowiednich przepisów zapewniających bezpieczeństwo szczepień wykonywanych przez aptekarzy poza miejscem pracy. Farmaceuci powinni wyjść z aptek i wykonywać szczepienia w miejscu pobytu pacjentów. Jeżeli nie wprowadzimy odpowiednich zmian do wakacji, przyszły sezon będzie kolejnym straconym.” – dodaje dr Konstanty. 

Inicjatywy takie jak wprowadzenie jasnych, korzystnych regulacji prawnych, zwiększenie finansowania usług szczepień oraz poprawa systemów rejestracji i dostępności szczepionek w aptekach, są kluczowe do wykorzystania pełnego potencjału aptek jako punktów dostępu do profilaktyki zdrowotnej. Zmiany te są niezbędne do wprowadzenia przed kolejnym sezonem infekcyjnym.

 

Źródło: Biuro Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Chorób Infekcyjnych
Ilość wyświetleń: 14 804

Komentarze

[ z 0]
2024-06-17 Aktualności 0

tOgólnopolski Program Zwalczania Chorób Infekcyjnych w partnerstwie z Fundacją My Pacjenci, Koalicją „Na pomoc niesamodzielnym”, Polskim Stowarzyszeniem Diabetyków oraz Instytutem Praw Pacjenta i Edukacji Zdrowotnej, zaapelowali do Ministerstwa Zdrowia o natychmiastowe działania legislacyjne mające na celu skrócenie ścieżki pacjenta do realizacji szczepień ochronnych. W obliczu zbliżającego się sezonu infekcyjnego 2024/2025, organizacje zwracają uwagę na konieczność wdrożenia zmian przed rozpoczęciem września, aby zapewnić odpowiednią ochronę zdrowia publicznego.

2024-06-13 Aktualności 0

Europejscy farmaceuci wzywają do wprowadzenia nowych środków, aby zaradzić problemom z dostawami leków. W dokumencie zatwierdzonym przez Europejskie Zgromadzenie Farmaceutyczne (PGEU) w Amsterdamie, podkreślono negatywny wpływ braków leków na zdrowie pacjentów oraz zaufanie do systemu opieki zdrowotnej. Wskazano, że farmaceuci poświęcają średnio 10 godzin tygodniowo na zarządzanie niedoborami.

2024-06-10 Aktualności 0

Europejski pakiet farmaceutyczny może poprawić sytuację dostępności do innowacyjnych terapii lekowych na terenie UE - wskazywali uczestnicy debaty podczas IV edycji międzynarodowej konferencji "Priorities and Challenges in Polish and European Drug Policy” zorganizowanej przez Wydawnictwo Termedia. Dyskutowano też o wyzwaniach branży farmaceutycznej w dobie globalnej konkurencji, potrzebie głębszych zmian legislacyjnych i kolejnych zachęt dla inwestorów.

2024-06-10 Aktualności 0

Wysoki cholesterol w osoczu to problem 60 proc. Polaków, czyli aż 21 mln obywateli. Hipercholesterolemia prowadzi do 160 tys. zgonów rocznie. Mimo że są dobre narzędzia do jej leczenia, tj. statyny, skuteczną terapią objętych jest zaledwie 6 proc. chorych. Bo miażdżyca nie boli. Daje objaw dopiero w postaci zawału lub udaru.

2024-06-06 Aktualności 0

Pozytywnym zjawiskiem na polskim rynku farmaceutycznym jest to, że coraz więcej nowych leków i terapii znajdowało się na liście refundacyjnej, natomiast największym problemem są pieniądze - wskazywała prof. Urszula Demkow, podsekretarz stanu w Ministerstwie Zdrowia podczas sesji inaugurującej pierwszy dzień konferencji „Priorities and Challenges in Polish and European Drug Policy” w Warszawie.